Jak AI dzieli pracę ludzi i wózków w oknach załadunkowych?

Autor: Adam Siemiątkowski, SoftwareStudio Group Sp. z o.o.

Podział pracy w oknie załadunkowym oznacza przypisanie do wizyty rampy, kolejności obsługi, obsady zespołu i sprzętu, na przykład wózków widłowych. Dziś decyzje te podejmują różne osoby i różne systemy, a rola algorytmu zaczyna się dopiero tam, gdzie istnieją dane o czasach obsługi i obłożeniu stanowisk.

Poniższy tekst opisuje przygotowanie obiektu do takiej analizy: co ustala dziś system awizacji, jakie dane trzeba zebrać, jak ułożyć pilotaż i które elementy leżą poza zakresem Studio VSS.net.

Jak przygotować magazyn do podziału pracy w oknach załadunkowych

Tabela rozdziela sześć decyzji, które składają się na podział pracy w oknie, i wskazuje, kto podejmuje każdą z nich dziś. Tylko pierwsze trzy wiążą się ze Studio VSS.net.

Przygotowanie do analityki, która mogłaby podpowiadać ten podział, obejmuje pięć etapów: audyt infrastruktury, mapowanie procesów, przygotowanie zespołu, pilotaż i monitorowanie wskaźników. Kolejne sekcje omawiają je po kolei, a wspólnym warunkiem jest zapis zdarzeń z godziną i autorem, który prowadzi system YMS.

Pierwszym i najprostszym podziałem pracy w systemie awizacji jest długość okna. Algorytm okna przypisany do obiektu lub magazynu liczy ją z liczby palet, rodzaju asortymentu, limitu kontrahenta albo rodzaju transportu, więc duży transport palet dostaje dłuższe okno niż mała paczka kurierska. Zasady rezerwacji opisuje strona o oknach czasowych.

Studio VSS.net

Algorytmy okien czasowych - VSS.net

Ekran przedstawia tabelę Algorytmy okien czasowych w sekcji Skorowidze systemu Studio VSS.net. Zdefiniowane algorytmy to: AWIZO_PALE - okno wg ilości palet (SELECT TOP(1) ROUND oparty na parametrze), NRIDASN - okno wg rodzaju asortymentu (zapytanie do tabeli asortymentu), NRIDODN - awizacje wg limitu kartoteki kontrahenta (SELECT z tabeli kontrahentów), TYPDOK - okno wg rodzaju transportu (SELECT z tabeli typów dokumentów). Algorytmy są implementowane jako zapytania SQL i przypisywane do obiektów lub magazynów, zastępując statyczne okna czasowe dynamicznym obliczaniem. Umożliwia to elastyczne dostosowanie długości slotu do specyfiki dostawy - duże transporty palet automatycznie otrzymują dłuższe okno niż mała paczka kurierska.

Audyt infrastruktury i źródeł danych

Audyt zaczyna się od pytania, skąd system weźmie dane o wizytach i dokąd je przekaże. Studio VSS.net wymienia dane z WMS i ERP przez REST API, a zakres wymiany ustala projekt integracyjny. System można uruchomić w chmurze SoftwareStudio albo na serwerze klienta, na tym samym obrazie, więc audyt obejmuje także wybór miejsca uruchomienia.

Stabilna sieć przy bramach i rampach jest potrzebna kierowcom i obsłudze, którzy korzystają z programu do awizacji na Androida, rezerwując terminy i zmieniając statusy. Identyfikację pojazdów wspierają kamery LPR oraz stacje samoobsługowe w formie kiosków, a ważenie przy wjeździe i wyjeździe zapisują wagi samochodowe. Prawidłowa praca tych stanowisk decyduje o precyzji danych, na których oparta będzie analiza.

Audyt instalacji kamerowej powinien objąć także warstwę formalną. Wskazówki Prezesa Urzędu Ochrony Danych Osobowych dotyczące monitoringu wizyjnego wymagają określenia celu nagrywania i czasu przechowywania materiału, a także poinformowania kierowców wjeżdżających na teren obiektu. Te ustalenia przekładają się na konfigurację retencji zdjęć w systemie.

Mapowanie procesów w oknie załadunkowym

Mapowanie pokazuje, gdzie wizyta czeka i które czekanie wynika z obsady, a które z braku rampy. Okno załadunkowe jest jednym z etapów przepływu towaru, więc analiza obejmuje cały ciąg od przyjęcia do wysyłki.

Strefa załadunku i rozładunku jest typowym miejscem ograniczającym przepustowość, bo opóźnienia na rampie przenoszą się na cały obiekt. Rampy mogą być wykorzystane nierówno, a konsolidacja zamówień z różnych stref i kontrola jakości przed wysyłką spowalniają finał procesu. Pierwszym krokiem jest pomiar czasu trwania każdego etapu, a drugim zestawienie obciążenia magazynu z planem produkcji lub sprzedaży.

Wskaźniki zbiera się przed uruchomieniem zmian, żeby miały punkt odniesienia. Tabela wskazuje, które pochodzą z systemu awizacji, a które z systemu magazynowego; zasady liczenia odcinków wizyty opisuje strona o czasie obrotu pojazdu.

Studio VSS.net

YMS Informacje - statystyki awizacji ramp załadunkowych VSS.net

Ekran Awizacja ramp w sekcji Informacje modułu YMS systemu Studio VSS.net wyświetla statystyki wykorzystania ramp załadunkowych i rozładunkowych. Tabela zawiera dane dla każdej rampy: liczbę awizacji, łączny czas zajęcia, średni czas obsługi pojazdu, kontrahentów z największą liczbą wizyt. Widok pozwala kierownictwu magazynu i logistyki ocenić efektywność poszczególnych ramp, wskazać stanowiska ograniczające przepustowość i zrównoważyć obciążenie między rampami. Dane mogą być filtrowane po przedziale dat i eksportowane do Excela.

Co mogłaby podpowiadać analityka i gdzie decyduje człowiek

Analityka oparta na historii wizyt może podpowiadać cztery rodzaje decyzji. Tabela wskazuje dla każdej dane wejściowe oraz osobę, która zatwierdza podpowiedź.

Podpowiedź ma wartość tylko wtedy, gdy kierownik zmiany może ją odrzucić bez skutków dla zapisu. W Studio VSS.net odpowiada za to tryb ręczny: dyspozytor przywołuje pojazd poza kolejnością i zmienia rampę, a zmiana trafia do historii z godziną i autorem. Do oceny, czy podpowiedzi poprawiają obsługę, służą te same wskaźniki co przed zmianą.

Dwie wielkości ograniczają użyteczność takiej analityki w oknach załadunkowych: rozrzut czasu obsługi między dostawami oraz zmiany obsady w trakcie zmiany. Pierwszy ogranicza algorytm okna liczący długość z liczby palet, a drugi musi uwzględnić grafik zmian, który znajduje się poza systemem awizacji.

Przygotowanie zespołu do pracy z systemem

Opór zespołu wynika zwykle z niepewności, kto decyduje: człowiek czy system. Reguła jest prosta: system podpowiada lub zapisuje, a kierownik zmiany i dyspozytor decydują, a każda zmiana jest zapisana z godziną i autorem. Taka zasada jest zrozumiała dla pracowników, bo nie odbiera im odpowiedzialności.

Zakres pracy każdej osoby wyznacza rola w systemie, opisana na stronie o rolach programowych. Rezerwacje i zmiany terminów obsługuje się w kalendarzu awizacji, a zasady pracy z zapisem wizyty wyjaśnia strona o awizowaniu dostaw w VSS.net. Szkolenia w ramach uruchomienia zajmują od 2 do 3 dni, a tabela zestawia, czego uczy się każda rola.

Zestawienia punktualności i ranking dotyczą kontrahentów i przewoźników, o czym mówi strona o scoringu i rankingu kontrahentów. Zasady oceny pracy zespołu magazynowego ustala organizacja, a system zapisuje autora każdej zmiany statusu.

Pilotaż na jednej rampie albo w jednym kalendarzu

Pilotaż zaczyna się od reprezentatywnej strefy, na przykład jednej rampy albo jednego kalendarza dla wybranego rodzaju transportu. Pozwala to sprawdzić scenariusze standardowe i wyjątki bez ryzyka dla pracy całego obiektu. Uruchomienie systemu trwa od 4 do 8 tygodni, a etapy przedstawia schemat.

Zakres pilotażu wyznaczają scenariusze testowe. Tabela zestawia cztery podstawowe i wskazuje, co w każdym z nich sprawdzić. Zasady postępowania przy spóźnieniach opisuje strona o spóźnieniach i nieprzyjeździe kierowców, a przy dostawach bez rezerwacji - strona o dostawach nieawizowanych.

Pilotaż kończy się decyzją opartą na danych: jeśli czasy oczekiwania i obsługi w strefie pilotażowej są stabilne w tych samych zestawieniach co przed uruchomieniem, zakres obejmuje kolejne rampy. Opinie operatorów i kierowców zbiera się w trakcie pilotażu, a o rozszerzeniu zakresu decydują dane z raportów w programie awizacyjnym. Przebieg uruchomienia w całym obiekcie opisuje strona o wdrożeniu systemu YMS, a codzienną pracę z kolejką wizyt - strona o zarządzaniu awizacjami.

Wskaźniki i pętla poprawy po uruchomieniu

Po uruchomieniu system awizacji nie jest projektem z datą końcową. Widok transportów według statusów grupuje pojazdy kolorami, więc dyspozytor ocenia sytuację bez otwierania szczegółów, a widoki zależą od roli i pokazują każdemu tylko potrzebny zakres. Wskaźniki zestawia strona o KPI systemu awizacji.

Poprawa przebiega w pętli, w której każdą zmianę wprowadza człowiek. Tabela opisuje pięć etapów tej pętli i dane, na których każdy z nich się opiera.

Raport o czasie po zakończeniu obsługi pokazuje, którzy przewoźnicy najdłużej zostają na placu po rozładunku, a dane można filtrować i eksportować. System nie uczy się samodzielnie ani nie zmienia ustawień bez decyzji administratora, więc ocena skuteczności zmiany należy do obiektu.

Studio VSS.net

Raport czas między obsługą a wyjazdem - analiza postojów po rozładunku VSS.net

Ekran raportu Średni czas pomiędzy zakończeniem obsługi transportu w module Informacje systemu Studio VSS.net mierzy czas od odnotowania zakończenia rozładunku lub załadunku do rejestracji wyjazdu pojazdu z terenu obiektu. Kolumny tabeli zawierają: Kontrahenta, Przewoźnika, Liczbę pomiarów, Średni czas postoju po obsłudze (min), Maksymalny czas. Długie postoje po zakończeniu obsługi blokują rampy i miejsca parkingowe - raport pomaga identyfikować powtarzających się sprawców i wdrożyć mechanizmy skracania czasu opuszczania terenu obiektu.

Integracja z systemami WMS, ERP i TMS

Automatyzacja przyjęć wymaga wymiany danych między klasami oprogramowania, aby nie przepisywać ich ręcznie. Studio VSS.net łączy się z ERP i WMS przez REST API, a automatyczne pobieranie zamówień i przekazywanie statusów ustala projekt integracyjny. Przebieg takiej wymiany opisuje strona o tym, jak VSS łączy się z WMS i ERP, aby automatyzować przyjęcia, a statusy poszczególnych integracji zestawia strona o integracjach ze Studio VSS.net.

Planowanie tras i wybór przewoźnika należą do systemu TMS, który jest osobnym produktem, a Studio VSS.net tras nie planuje. Granicę opisuje strona o systemie TMS: TMS planuje przewóz, a YMS prowadzi wizytę pojazdu na placu. Podział ról między systemami wyjaśnia strona o różnicach między YMS, WMS, TMS i DMS.

Dane historyczne potrzebne do analizy

Analiza podziału pracy wymaga historii wizyt: godzin wjazdu, podstawienia pod dok, początku i końca obsługi oraz wyjazdu. Studio VSS.net zapisuje je w statusach z godziną i autorem, a raporty w programie awizacyjnym pozwalają je filtrować i eksportować. Tabela zestawia dane potrzebne do analizy ze źródłami.

Nie ma uniwersalnej długości historii, która wystarczy. Zbiór powinien obejmować pełny cykl sezonowości obiektu, tak aby widoczne były dni szczytowe i spokojne. Zmiana reguł okien w środku okresu pomiarowego zaburza porównania, więc datę zmiany zapisuje się w dzienniku zmian konfiguracji i analizuje oba okresy osobno.

Awizacje anulowane (status 99X) nie mają czasów obsługi, więc przed liczeniem wyłącza się je ze zbioru. Do zbiorczych zestawień czasów obsługi nie potrzeba danych osobowych kierowców. Zestawienia można przygotować według kontrahenta i rampy, a zakres danych ustala administrator zgodnie z zasadą minimalizacji z art. 5 RODO; podstawy opisuje strona o RODO w awizacji dostaw. Artykuły o pokrewnych tematach zebrano na blogu o awizacji i logistyce.

Koszty i uzasadnienie wdrożenia

Koszt wdrożenia zależy od liczby integracji i od wariantu hostingu: chmury SoftwareStudio albo serwera klienta. Każdy z tych elementów jest osobną pozycją rachunku, dlatego rachunek prowadzi się w arkuszu, w którym zmiana założeń od razu pokazuje skutek.

Uzasadnienie opiera się na wielkościach, które obiekt mierzy sam. Tabela pokazuje pozycje rachunku jako wzory z miejscami na własne wartości, bez wyniku narzuconego z góry. Gotowy model z polami do wpisania zawiera strona o zwrocie z inwestycji w system awizacji.

Ceny podaje wyłącznie strona o kosztach systemu awizacji. Modele licencjonowania opisuje strona o licencjach oprogramowania, a kryteria wyboru oprogramowania i integracji - strona o oprogramowaniu do awizacji dostaw. Odróżnienie systemu awizacji od systemów planujących trasy wyjaśnia strona o oprogramowaniu dla transportu.